<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.3 20210610//EN" "JATS-journalpublishing1-3.dtd">
<article article-type="research-article" dtd-version="1.3" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xml:lang="ru"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">nomadic</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="ru">Nomadic civilization: historical research</journal-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>Nomadic civilization: historical research</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn pub-type="epub">2782-3377</issn><publisher><publisher-name>Калмыцкий государственный университет им. Б.Б. Городовикова</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="doi">10.53315/2782-3377-2022-2-3-73-91</article-id><article-id custom-type="elpub" pub-id-type="custom">nomadic-66</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="heading"><subject>Research Article</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="section-heading" xml:lang="ru"><subject>ТЕОЛОГИЯ</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="section-heading" xml:lang="en"><subject>THEOLOGY</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title>Алтайн захчины хутагтын дацан</article-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>Altai zahchin’s khutagtyn datsan</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author" corresp="yes"><name-alternatives><name name-style="eastern" xml:lang="ru"><surname>Ядамжав</surname><given-names>Г.</given-names></name><name name-style="western" xml:lang="en"><surname>Yadamjav</surname><given-names>G.</given-names></name></name-alternatives><bio xml:lang="ru"><p>Ядамжав Г., магистр</p><p>Улаанбаатар</p></bio><bio xml:lang="en"><p>Yadamjav G., magistr</p><p>Ulaanbaatar</p></bio><email xlink:type="simple">yadamjab@yahoo.com</email><xref ref-type="aff" rid="aff-1"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff-1"><aff xml:lang="ru">«Тод номын гэрэл төв»<country>Монголия</country></aff><aff xml:lang="en">«Tod nomyn gerel töv»<country>Mongolia</country></aff></aff-alternatives><pub-date pub-type="collection"><year>2022</year></pub-date><pub-date pub-type="epub"><day>03</day><month>10</month><year>2022</year></pub-date><volume>2</volume><issue>3</issue><fpage>73</fpage><lpage>91</lpage><permissions><copyright-statement>Copyright &amp;#x00A9; Ядамжав Г., 2022</copyright-statement><copyright-year>2022</copyright-year><copyright-holder xml:lang="ru">Ядамжав Г.</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="en">Yadamjav G.</copyright-holder><license license-type="creative-commons-attribution" xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/" xlink:type="simple"><license-p>This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.</license-p></license></permissions><self-uri xlink:href="https://www.nomadic-kalmsu.ru/jour/article/view/66">https://www.nomadic-kalmsu.ru/jour/article/view/66</self-uri><abstract><p>Захчины сүм хийд нь Ойрад Зүүнгарын хаант улсын сүм хийдийн үргэлжлэл болох бөгөөд Ойрадын сүм хийд нь анх Байвгас баатар тэргүүлэн Ойрадын бүх ноёд нэг нэг хөвгүүнээ хоёр зуун эгэл ардын хөвүүний хамт лам болгохоор Төвд оронд Далай лам, Банчин богдын дэргэд хүргэж, дээдийн номонд сурган бурхан шашинтан болсноор эхэлсэн ба энэ анхлан суралцагч нарын дундаас алдарт хутагт Равжамба Зая бандида Намхайжамц, Ачит цорж, Дархан цорж, Даржаа гавж, Равжамба Содов тэргүүтэн олон номт мэргэд гарч Богд Зонховын өнө ёс шар малгайтны шашин, Далай лам, Банчин богдын зарлиг номын эш онолоор Ойрад нутагтаа «Ойрадын их хүрээ»-г байгуулж, шашин эхлүүлсэн билээ. Равжамба Зая бандида Ойрадын их хүрээг байгуулаад, олон зуун шавь нарыг боловсруулснаас Мэргэн хэлмэрч Агваанлоройжамц, Раднаабадраа, Үйзэн нансо, Гүнтэн гавж, Эрх цорж, Шарав гэлэн, Тарва гавж, Дайчин нансо тэргүүтэн гарсан. Равжамба Зая бандида «Ойрадын их хүрээ»-г байгуулаад, түүнээсээ салбарлан олон хийд сүмийг үүсгэн байгуулж, Халх, Өвөрлөгч, Халимагт шашин соёл дэлгэрүүлэх томоохон үйл ажилгааг хийж байсан ба Төвд, Манжид ч нөлөө үзүүлсэн шашин соёлийн томоохон зүтгэлтэн байсныг түүхэнд тэмдэглэсэн байдаг.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="en"><p>The Zahchin Monastery is a continuation of the Oirad Dzungar Kingdom’s temples. The Oirad Monastery was first led by Baivgas and all the princes of Oirad took one of their boys to become a monk together with two hundred commoner boys in Tibet to the Dalai Lama and Banchin Bogd and became Buddhists. Among these beginners, the famous nobleman Ravjamba Zaya bandida Namkhaijamts, Achit tsorj, Darkhan tsorj, Darjaa gavj, Ravjamba Sodov, and many other wise men appeared in the Oirad region with the teachings of Bogd Zonkhov’s modern yellow hat religion, Dalai Lama, and Banchin bogd’s book of prophecies. «Oiradyn ikh khüree» was established and the religion was started. Ravjamba Zaya established «Oiradyn ikh khüree» and trained hundreds of disciples, the wise interpreters Agwaanloroijamts, Radnaabadraa, Uyzen nanso, Gunten gavj, Erh tsorj, Sharav gelen, Tarva gavj and Warrior nanso were the leaders. It is recorded in history that Ravjamba Zaya Bandida established the «Oiradyn ikh khüree», branched off from it and founded many monasteries and churches, and carried out major religious and cultural activities in Khalkh, Övörlögch, and Halimag.</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>Захчины сүм хийд</kwd><kwd>Равжамба Зая бандида</kwd><kwd>ойрад</kwd><kwd>шашин</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="en"><kwd>Zachchin Temple</kwd><kwd>Ravjamba Zaya bandida</kwd><kwd>oirad</kwd><kwd>religion</kwd></kwd-group></article-meta></front><back><ref-list><title>References</title><ref id="cit1"><label>1</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Dalai, Ch. (2006). History of Oirat Mongols. Bibliotheca Oiratica. III. Ulaanbaatar.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Далай, Ч. (2006). Ойрад монголын түүх. Bibliotheca Oiratica. III. Улаанбаатар.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit2"><label>2</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Dharmaabadraa (2008). Shashny altan narny gerliin ilch togtoon ögüülsen ölzii tsagaan badam nomlol büteel örgön delger sümiin ekh tuurvil altan erkhi khemeekh orshiv. Published by Na. Sukhbaatar, H. Byambajav. Bibliotheca Oiratica. VIII. Ulaanbaatar.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Дармаабадраа (2008). Шашны алтан нарны гэрлийн илч тогтоон өгүүлсэн өлзий цагаан бадам номлол бүтээл өргөн дэлгэр сүмийн эх туурвил алтан эрхи хэмээх оршив. Эрхлэн хэвлүүлсэн На. Сүх- баатар, Х. Бямбажав. Bibliotheca Oiratica. VIII. Улаанбаатар.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit3"><label>3</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Terbish, Lhasrang (2008). A Brief History of Oirad Buddhism. Bibliotheca Oiratica. IX. Ulaanbaatar.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Тэрбиш, Лхасрангийн (2008). Ойрадын бурханы шашны товч түүх. Bibliotheca Oiratica. IX. Улаанбаатар.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit4"><label>4</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Radnaabadraa (2009). Ravjamba Zaya Bandid’s novel called Moonlight. Published by Na. Sukhbaatar, H. Byambajav. Bibliotheca Oiratica. XII. Ulaanbaatar.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Раднаабадраа (2009). Равжамба Зая бандидын тууж Сарны гэрэл хэмээх оршив. Эрхлэн хэвлүүлсэн На. Сүхбаатар, Х. Бямбажав. Bibliotheca Oiratica. XII. Улаанбаатар.</mixed-citation></citation-alternatives></ref></ref-list><fn-group><fn fn-type="conflict"><p>The authors declare that there are no conflicts of interest present.</p></fn></fn-group></back></article>
